24/03/2026 23:09:57
TÓM TẮT NỘI DUNG
Người có tiền sử gia đình bệnh ung thư cần làm gì?
24/03/2026 23:09:57
Nếu trong gia đình có người mắc ung thư, nguy cơ của bạn có thể cao hơn so với người bình thường. Tuy nhiên, tiền sử gia đình bệnh ung thư không đồng nghĩa với việc chắc chắn mắc bệnh - hoàn toàn có thể giảm rủi ro nếu chủ động chăm sóc sức khỏe từ sớm.
1. Vì sao người có tiền sử gia đình cần chú ý hơn
Yếu tố di truyền có thể làm tăng nguy cơ mắc một số loại ung thư, đặc biệt là những bệnh có tính gia đình rõ rệt như ung thư vú, ung thư đại trực tràng hay ung thư buồng trứng. Khi có người thân trực hệ (cha, mẹ, anh chị em ruột) từng mắc ung thư, nguy cơ mắc bệnh tương tự của bạn thường cao hơn mặt bằng chung.
Tin tốt là việc phát hiện sớm giúp điều trị hiệu quả hơn rất nhiều. Nhận biết các dấu hiệu ung thư sớm kết hợp tầm soát định kỳ là cách chủ động nhất để bảo vệ sức khỏe khi có yếu tố di truyền trong gia đình.
2. Những việc nên làm để chủ động phòng ngừa
Dưới đây là những việc người có tiền sử gia đình mắc ung thư nên chủ động thực hiện để giảm thiểu rủi ro và phát hiện bệnh sớm nếu có.
2.1 Tầm soát sức khỏe định kỳ
- Khám sức khỏe tổng quát mỗi 6-12 tháng, có thể sớm hơn nếu bác sĩ khuyến cáo dựa trên yếu tố nguy cơ cụ thể.
- Tầm soát ung thư theo độ tuổi, giới tính và loại ung thư có trong tiền sử gia đình.
Có thể tham khảo thêm hướng dẫn khám sức khỏe định kỳ để biết tần suất và hạng mục phù hợp với từng độ tuổi.
2.2 Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh
- Ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi và thực phẩm giàu chất xơ.
- Hạn chế đồ chiên rán, thực phẩm chế biến sẵn và nhiều đường.
- Không hút thuốc lá, hạn chế tối đa rượu bia.
Áp dụng chế độ ăn phòng ngừa ung thư phù hợp cũng góp phần quan trọng trong việc giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh về lâu dài.
2.3 Vận động thể chất đều đặn
- Duy trì vận động khoảng 30 phút mỗi ngày, ít nhất 5 ngày trong tuần.
- Có thể lựa chọn các hình thức phù hợp như đi bộ nhanh, bơi lội hoặc đạp xe.
2.4 Giữ tinh thần thoải mái và theo dõi cơ thể
- Hạn chế căng thẳng kéo dài, dành thời gian nghỉ ngơi và thư giãn hợp lý.
- Ngủ đủ giấc mỗi ngày, khoảng 7-8 tiếng đối với người trưởng thành.
- Theo dõi cơ thể thường xuyên, khi có dấu hiệu bất thường nên đi khám sớm thay vì chờ đợi.
Xây dựng thêm những thói quen giảm nguy cơ ung thư khác trong sinh hoạt hằng ngày cũng giúp việc phòng ngừa trở nên toàn diện hơn.
3. Một số bệnh ung thư có yếu tố di truyền cần lưu ý
- Ung thư vú và buồng trứng: liên quan đến đột biến gen BRCA1, BRCA2, thường gặp ở gia đình có nhiều thế hệ mắc bệnh.
- Ung thư đại trực tràng: có thể liên quan đến hội chứng đa polyp gia đình hoặc hội chứng Lynch.
- Ung thư tuyến tiền liệt: nguy cơ tăng đáng kể nếu cha hoặc anh trai từng mắc bệnh.
Với ung thư vú nói riêng, phụ nữ có mẹ hoặc chị em gái từng mắc bệnh nên chủ động tầm soát sớm hơn so với độ tuổi khuyến cáo chung.
4. Khi nào cần gặp bác sĩ tư vấn di truyền
- Gia đình có từ hai người thân trực hệ trở lên mắc cùng một loại ung thư.
- Có người thân được chẩn đoán ung thư ở độ tuổi còn trẻ (dưới 50 tuổi).
- Bản thân hoặc người thân từng được xác định mang đột biến gen liên quan đến ung thư.
Bác sĩ tư vấn di truyền có thể giúp đánh giá nguy cơ cụ thể và đề xuất kế hoạch tầm soát cá nhân hóa, thay vì chỉ áp dụng khuyến cáo chung. Điều chỉnh lối sống hạn chế nguy cơ ung thư song song với tư vấn y khoa sẽ mang lại hiệu quả phòng ngừa tốt nhất.
5. Câu hỏi thường gặp
Có tiền sử gia đình mắc ung thư thì chắc chắn sẽ mắc bệnh không?
Không. Tiền sử gia đình chỉ làm tăng nguy cơ chứ không đồng nghĩa với việc chắc chắn mắc bệnh. Yếu tố lối sống và môi trường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển ung thư.
Nên bắt đầu tầm soát ung thư từ độ tuổi nào nếu có tiền sử gia đình?
Tùy loại ung thư và mức độ nguy cơ, bác sĩ có thể khuyến cáo tầm soát sớm hơn 5-10 năm so với độ tuổi khuyến cáo chung cho người không có yếu tố di truyền.
Xét nghiệm gen di truyền ung thư có cần thiết không?
Xét nghiệm gen thường được khuyến nghị khi gia đình có nhiều người mắc cùng loại ung thư hoặc mắc bệnh ở độ tuổi trẻ. Nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn cụ thể.
Thay đổi lối sống có thực sự giảm được nguy cơ ung thư di truyền không?
Có. Dù không loại bỏ hoàn toàn yếu tố di truyền, lối sống lành mạnh như ăn uống hợp lý, vận động đều đặn và không hút thuốc có thể giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh.
Con cái của người mắc ung thư có cần tầm soát sớm không?
Nên tham khảo ý kiến bác sĩ để đánh giá mức độ nguy cơ cụ thể, đặc biệt nếu cha hoặc mẹ mắc bệnh ở độ tuổi trẻ hoặc gia đình có nhiều người cùng mắc bệnh.
6. Kết bài
Có tiền sử gia đình mắc ung thư không phải là điều đáng lo sợ, mà là lý do để chủ động chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Tầm soát định kỳ, duy trì lối sống lành mạnh và theo dõi cơ thể thường xuyên là những bước đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ bản thân và gia đình.
Nếu bạn cần tư vấn về các sản phẩm hỗ trợ sức khỏe hoặc kế hoạch tầm soát phù hợp, hãy liên hệ dược sĩ tại Dược Tốt để được hỗ trợ cụ thể.
Xem danh sách nhà thuốc trên toàn quốc
-
Duy Nguyễn Nhất
Rất tuyệt vời, đặc biệt trong mùa dịch đi lại khó khăn. Chúc Dược Tốt ngày càng phát triển và mở rộng phạm vi ra nhiều tỉnh hơn, nhất là vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
-
Quốc Bình Vũ
Ứng dụng rất hay. Giúp mọi người hạn chế bệnh gì cũng phải đến bệnh viện khám. Đỡ mất thời gian, công sức và tiền bạc vì nhiều khi vô gặp bs cũng chỉ cần hỏi vài câu và cho SP.
-
Nguyễn Ngọc Minh
Em bị ung thư thấy bác sĩ tuyến trung ương trong hệ thống tdoctor, bác sĩ bên Dược Tốt rất nhiệt tình, rất tiện cho trường hợp mua sản phẩm dược và thực phẩm chức uy tín online.
