tdoctor
tdoctor

Điều trị phù bạch huyết sau phẫu thuật/ xạ trị

19/04/2026 10:13:08

Điều trị phù bạch huyết sau phẫu thuật/ xạ trị

TÓM TẮT NỘI DUNG

    Điều trị phù bạch huyết sau phẫu thuật/ xạ trị

    19/04/2026 10:13:08

    Điều trị phù bạch huyết sau phẫu thuật/ xạ trị

    1. Phù bạch huyết là gì?

    Phù bạch huyết (lymphedema) là tình trạng sưng do ứ đọng dịch bạch huyết khi hệ dẫn lưu bị tổn thương. Thường gặp sau phẫu thuật nạo hạch hoặc xạ trị (ví dụ vùng nách, bẹn), khiến tay hoặc chân bên điều trị bị sưng, nặng và căng.


    2. Nguyên nhân

    Cắt bỏ/nạo hạch bạch huyết

    Xạ trị làm xơ hoá đường dẫn lưu

    Sẹo sau phẫu thuật cản trở lưu thông

    Nhiễm trùng, viêm làm nặng thêm tình trạng ứ dịch

    Ít vận động, tăng cân sau điều trị

    3. Dấu hiệu nhận biết

    Sưng một bên tay/chân (hoặc vùng ngực, cổ)

    Cảm giác nặng, căng, chật khi đeo nhẫn/quần áo

    Da dày, ấn lõm hoặc kém đàn hồi

    Giảm linh hoạt khớp vùng bị phù

    Dễ viêm da, nhiễm trùng tái phát

    4. Ảnh hưởng nếu kéo dài

    Tăng kích thước chi, biến dạng

    Hạn chế vận động, giảm chất lượng sống

    Nguy cơ nhiễm trùng (viêm mô tế bào)

    Xơ hoá mô, khó hồi phục hoàn toàn

    5. Cách cải thiện và liều lượng khuyến nghị

    5.1. Dẫn lưu bạch huyết thủ công (MLD)

    Thực hiện bởi chuyên viên: 2–5 buổi/tuần (giai đoạn đầu)

    Sau đó duy trì theo hướng dẫn

    Giúp đưa dịch về hệ tuần hoàn, giảm sưng

    5.2. Băng ép/áo áp lực

    Mang hằng ngày theo chỉ định

    Áp lực thường 20–40 mmHg (tuỳ mức độ)

    Hỗ trợ ngăn dịch tích tụ trở lại

    5.3. Tập vận động phù hợp

    Bài tập nhẹ cho chi bị ảnh hưởng: 20–30 phút/ngày

    5–7 ngày/tuần

    Kết hợp hít thở sâu để hỗ trợ dẫn lưu

    5.4. Chăm sóc da (rất quan trọng)

    Giữ da sạch, ẩm (kem dưỡng 1–2 lần/ngày)

    Tránh trầy xước, côn trùng đốt

    Xử lý sớm khi có dấu hiệu viêm

    5.5. Dinh dưỡng hỗ trợ

    Protein: 1.0–1.2 g/kg/ngày giúp duy trì mô

    Giảm muối nếu có giữ nước

    Uống đủ nước 1.5–2L/ngày

    5.6. Kiểm soát cân nặng

    Duy trì BMI hợp lý giúp giảm áp lực lên hệ bạch huyết

    6. Thói quen cần tránh

    Không đo huyết áp, lấy máu ở chi bị phù

    Tránh mang vác nặng đột ngột

    Không mặc đồ quá chật

    Tránh nhiệt độ quá cao (xông hơi, nước quá nóng)

    7. Khi nào cần gặp bác sĩ?

    Sưng tăng nhanh, đau hoặc đỏ

    Có dấu hiệu nhiễm trùng (sốt, da nóng)

    Phù không cải thiện dù đã chăm sóc

    Ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt

    Kết luận

    Phù bạch huyết là biến chứng thường gặp sau điều trị ung thư nhưng có thể kiểm soát tốt nếu phát hiện sớm và chăm sóc đúng cách. Kết hợp dẫn lưu, băng ép, vận động và chăm sóc da sẽ giúp giảm sưng và cải thiện chất lượng cuộc sống lâu dài.

    tdoctor
    Tin liên quan
    tdoctor

    Xem danh sách nhà thuốc trên toàn quốc

    Bạn có thể tìm kiếm theo tên hoặc công dụng

    Đang xử lý...
    × Zoomed Image